شرکتهای بیمه ایران: فهرست کامل، نوع پروانه و توانگری مالی
در ایران حدود ۴۰ مؤسسه بیمه دارای پروانه فعالیت هستند که در چهار دسته کاملاً متفاوت جای میگیرند: مختلط، تخصصی زندگی، اتکایی و متقابل. این نوشته فهرست کامل، تاریخ تأسیس، سهم بازار و آخرین سطح توانگری مالی هر کدام را جمع میکند.
اولین دام در کار با بازار بیمه ایران این است که همه شرکتها را یکجور فرض کنیم. در واقع مؤسسات بیمه دارای پروانه، به چهار دسته با مجوزهای متفاوت تقسیم میشوند و این تفاوت مستقیماً تعیین میکند که هر شرکت اجازه فروش چه محصولی را دارد:
| دسته | تعداد | اجازه فروش |
|---|---|---|
| بیمههای مختلط (جامع) | ۲۷ | همه رشتههای زندگی و غیرزندگی، در حدود پروانه هر شرکت |
| تخصصی زندگی | ۶ | فقط رشته زندگی (عمر) |
| اتکایی | ۷ | فقط قبولی اتکایی از شرکتهای بیمه — بدون فروش مستقیم |
| متقابل (Mutual) | ۲+ | مناطق آزاد، عمدتاً ریسکهای دریایی |
برای پلتفرم: فقط ۲۷ شرکت مختلط + ۶ شرکت زندگی، یعنی ۳۳ عرضهکننده، طرف قرارداد بالقوه هستند. شرکتهای اتکایی هیچوقت طرف قرارداد فروش نیستند.
۱. شرکتهای بیمه مختلط
ستون «توانگری» بر اساس آخرین ارقام منتشرشده بیمه مرکزی است؛ سطح یک یعنی نسبت توانگری ۱۰۰٪ یا بیشتر. عدد سال ۱۴۰۴ برای بخشی از شرکتها هنوز «در دست بررسی» اعلام شده و در آن موارد آخرین عدد قطعی (۱۴۰۳) آمده است.
| شرکت | تأسیس | مالکیت | سهم بازار ۸ماهه ۱۴۰۳ | نسبت توانگری | سطح |
|---|---|---|---|---|---|
| بیمه ایران | ۱۳۱۴ | دولتی | ۱۹٫۲٪ | ۱۳۸ (۱۴۰۳) | یک |
| بیمه آسیا | ۱۳۳۸ | خصوصی | ۱۰٫۴٪ | ۱۰۴ | یک |
| بیمه البرز | ۱۳۳۸ | خصوصی | ۷٪ | ۳۴۸ (۱۴۰۳) | یک |
| بیمه دانا | ۱۳۵۲ | خصوصی | ۱۰٫۵٪ | ۹۸ (۱۴۰۳) | دو |
| بیمه معلم | ۱۳۷۳ | خصوصی | ۳٪ | ۱۴۳ (۱۴۰۳) | یک |
| بیمه امید | ۱۳۷۹ | خصوصی | — | ۱۰۷ (۱۴۰۳) | یک |
| بیمه حافظ | ۱۳۸۱ | خصوصی — منطقه آزاد | — | ۱۶۰ (۱۴۰۳) | یک |
| بیمه کارآفرین | ۱۳۸۱ | خصوصی | — | ۲۹۶ | یک |
| بیمه پارسیان | ۱۳۸۲ | خصوصی | ۳٫۹٪ | ۱۲۳ | یک |
| بیمه رازی | ۱۳۸۲ | خصوصی | — | ۱۰۵ (۱۴۰۳) | یک |
| بیمه سینا | ۱۳۸۲ | خصوصی | ۳٫۲٪ | ۸۵ (۱۴۰۳) | دو |
| بیمه ملت | ۱۳۸۲ | خصوصی | ۵٫۷٪ | ۴۸۸ (۱۴۰۳) | یک |
| بیمه توسعه | ۱۳۸۲ | خصوصی | — | فعالیت متوقف — نیازمند راستیآزمایی | |
| بیمه دی | ۱۳۸۳ | خصوصی | ۹٫۶٪ | ۱۱۳ | یک |
| بیمه سامان | ۱۳۸۳ | خصوصی | — | ۱۱۳ | یک |
| بیمه نوین | ۱۳۸۴ | خصوصی | — | ۸۱ | دو |
| بیمه پاسارگاد | ۱۳۸۵ | خصوصی | ۴٪ | ۲۴۷ | یک |
| بیمه میهن | ۱۳۸۷ | خصوصی | — | ۸۲ (۱۴۰۳) | دو |
| بیمه کوثر | ۱۳۸۹ | خصوصی | ۵٫۷٪ | ۱۰۵ | یک |
| بیمه آرمان | ۱۳۹۰ | خصوصی | — | ۱۴۲ (۱۴۰۳) | یک |
| بیمه ما | ۱۳۹۰ | خصوصی | — | ۱۳۶ | یک |
| بیمه آسماری | ۱۳۹۱ | خصوصی — منطقه آزاد | — | ۷۶ (۱۴۰۳) | دو |
| بیمه تعاون | ۱۳۹۲ | خصوصی | — | ۱۰۷ | یک |
| بیمه سرمد | ۱۳۹۲ | خصوصی | — | ۱۷۶ | یک |
| بیمه تجارت نو | ۱۳۹۵ | خصوصی | — | ۵۰ | سه |
| بیمه حکمت صبا | ۱۳۹۵ | خصوصی | — | ۳۵ (۱۴۰۳) | چهار |
| بیمه پردیس | — | خصوصی | — | سطح یک (۱۴۰۳) | یک |
| بیمه هوشمند فردا | ۱۴۰۴ | سهامی عام | — | سطح یک | یک |
نکات مهم:
- تمرکز بازار بالاست. ۱۱ شرکت اول روی هم ۸۲٫۸٪ حق بیمه بازار را تولید میکنند و ۱۹ شرکت باقیمانده فقط ۱۷٫۲٪.
- سهم بخش غیردولتی از حق بیمه تولیدی ۸۰٫۲٪ و از خسارت پرداختی ۷۶٫۱٪ است.
- بیمه هوشمند فردا (تأسیس ۱۴۰۴) خودش را بهعنوان شرکت بیمه دیجیتالمحور معرفی میکند — یعنی رقیب یا شریک بالقوه طبیعی برای یک پلتفرم آنلاین.
- شرکتهای سطح ۳ و ۴ توانگری (تجارت نو، حکمت صبا) از نظر ریسک اعتباری برای نمایش در یک پلتفرم مقایسه، باید با احتیاط و همراه با نمایش سطح توانگری عرضه شوند.
۲. شرکتهای تخصصی بیمه زندگی
فقط مجوز رشته زندگی دارند. بیمه زندگی خاورمیانه اولین شرکت تخصصی زندگی ایران است.
| شرکت | توضیح | نسبت توانگری |
|---|---|---|
| بیمه زندگی خاورمیانه | ثبت ۱۳۹۵ — اولین شرکت تخصصی زندگی | ۱۷۶ |
| بیمه زندگی کاریزما | ۲۴۸ | |
| بیمه زندگی باران | پروانه فروردین ۱۳۹۹ | ۶۵۶ (۱۴۰۳) |
| بیمه زندگی آگاه | جدید | سطح یک |
| بیمه زندگی مفید | جدید | سطح یک |
| بیمه زندگی هامرز | جدید | سطح یک (۱۴۰۳) |
۳. شرکتهای بیمه اتکایی
| شرکت | نسبت توانگری ۱۴۰۴ |
|---|---|
| بیمه اتکایی امین | ۷۹۸ |
| بیمه اتکایی ایرانیان | ۵۴۸ |
| بیمه اتکایی ایران معین | ۴۹۸ |
| بیمه اتکایی رایا | ۴۳۷ |
| بیمه اتکایی تهران رواک | ۲۶۲ |
| بیمه اتکایی آوای پارس | ۲۲۲ |
| بیمه اتکایی سامان | ۱۶۷ |
اینها به مصرفکننده نهایی بیمهنامه نمیفروشند و در پلتفرم نمایش داده نمیشوند.
۴. مؤسسات بیمه متقابل
مدل Mutual در مناطق آزاد، عمدتاً برای ریسکهای دریایی و کشتیرانی:
- مؤسسه بیمه متقابل کیش
- مؤسسه بینالمللی بیمه متقابل اطمینان متحد قشم
۵. نهادهای مکمل صنعت
- بیمه مرکزی ج.ا.ا — نهاد ناظر، صادرکننده پروانه، مالک سنهاب. ← هستههای بیمهای ایران
- شورای عالی بیمه — تصویب آییننامهها
- صندوق تأمین خسارتهای بدنی — خسارت جانی حوادث وسایل نقلیه فاقد بیمه
- سندیکای بیمهگران ایران — تشکل صنفی شرکتها
- پژوهشکده بیمه — بازوی پژوهشی
- صندوق بیمه کشاورزی — مجری بیمه محصولات کشاورزی، وابسته به بانک کشاورزی
پرسشهای باز
- وضعیت دقیق پروانه بیمه توسعه (تعلیق یا ابطال) و تاریخ آن.
- پروانه هر شرکت دقیقاً شامل کدام رشتههاست؟ بیمه مرکزی فهرست «مجوز شخص ثالث شرکتهای بیمه» و «مؤسسات دارای مجوز صدور بیمهنامه باربری» را جداگانه منتشر میکند — این دو باید استخراج و به ماتریس اضافه شوند.
- فهرست کامل و بهروز مؤسسات متقابل و شرکتهای مناطق آزاد.